Bir Yıl Daha Bitti

İstesek de istemesek de Dünya dönüyor ve yıllar peşin sıra geçip gidiyor… Yıllar hız tutkunu adeta! Bazen günler geçmez gibi gelir insana, ancak yılların geçmez gibi algılandığı pek görülmez… Her yeni yıl umutların yeniden yeşerdiği bir yıl olarak beklenilse de gelen yılın giden yılı arattığı görülür ve yaşanır çoğu kez…

Savaşlar, çatışmalar, açlık, kirlilik, küresel sıcaklık, kuraklık, düzensiz yağışlar, afetler, susuzluk gibi global sorunlar gölge misali insanları takipte… Ölümler, yaralanmalar ve tecritler kanıksanmış bir havada ve istatistiki bir mantıkla gözler önüne serilmekte, günlük haberler kulvarında… İnternet arama motorlarında bazıları “ne yenir”, “ne içilir”, “ne giyinir”, “nereler gidilir”, “benzinli mi, dizel mi, hibrit mi, elektrikli mi”, “kripto mu, altın ya da gümüş mü” gibi aramalara ağırlık verirken; bazıları da sanal yerine gerçek hayatta “nasıl yaşarım”, “yaralarımı nasıl tedavi ederim”, “bir yudum su nasıl bulabilirim”, “kan dökme ne zaman biter”, “bir tabak yemek, bir dilim ekmek bulabilir miyim” gibi yürek sızlatan aramalar girdabında…

Sosyal medya küresel ağ örmüş insanların üzerinde, etkili ve kapsamlı bir şekilde… Etkileşimin nicel ve nitel ölçüsü tahmin edilemez boyutta… Tutum ve davranışlar sosyal medya etkisinde, öyle ki sanal hale gelen bir iç ve dış dünyayla karşı karşıya, baş başa insanlar… İnternete yansıyan bilgilere göre İngiltere merkezli Cambridge Sözlüğü, bir kişinin gerçekte tanımadığı ünlü biriyle kurduğunu hissettiği tek taraflı ilişkiyi ifade eden “parasocial (parasosyal)”ı bu yılın kelimesi olarak açıkladı… Dijital çağın en görünmez ama en etkili ilişkisini ifade etmekte bu kelime… Bu terim/kelime, ünlüler, fenomenler ve yapay zekâ botlarıyla tek taraflı ve sağlıksız bağ kurmaların artışına dikkat çekiyor…

TDK (Türk Dil Kurumu) tarafından yapılan oylamada 2024 yılında, ‘kalabalık yalnızlık’ ifadesi yılın kelimesi/kavramı seçilmişti… 2025 yılında oylamaya açılan ifadeler: Dijital vicdan, vicdani körlük, çorak, eylemsiz merhamet ve tek tipleşme… Oylamanın neticesi yılın sonunda ya da yeni yılın ilk günlerinde belli olacak ancak benim oyum “çorak” oldu…

Her yıl bittiğinde o yıla ait almanak hazırlanarak yayımlanır, önemli gelişmeler olumlu/olumsuz hatırlatılır… Ağırlıklı olarak da olumsuzluklara tanık olunmakta, istenilmese de… Üçüncü sayfa haberleri yüreklerde şok yaratmakta, gelecek endişesi zirve yapmakta… Hoşgörü, sabır, tahammül, doğruluk dürüstlük, saygı, dayanışma, sevgi gibi hasletlerin hasreti çekilmekte, şu kalabalık yalnızlıkta… Bu hasletler yoksa yıl değişse ne olur değişmese ne olur ki!

Gerçek zamanlı Dünya istatistikleri (worldometers) dikkate değer bilgiler vermekte… Bazı bilgiler yansıttığı gelişmeler nedeniyle sevindirici, bazıları ise endişe verici, ürkütücü! Tam ifadesiyle belirtmek gerekirse: “yasadışı uyuşturucuya harcanan para bu yıl 392 milyar $”, tahmini olarak… İnanılmaz bir rakam, Avrupa Birliği ülkelerinin (27 ülkenin) yıllık bütçesinin neredeyse iki katı, çok vahim! Var olası Dünyanın, yok olası/yıkılası köşelerinde uyuşturucu laneti fışkırırken yıl değişse ne olur, değişmese ne olur ki!

İnsanların her türlü kötü ve kötülükten arındığı seneler diliyorum, niyaz ediyorum! Mutlu yıllar!