Çankırı’da Var Bir Festival

Bir varmış, bir yokmuş, evvel zaman içinde kalbur saman içinde… Asırlar önce (M.Ö. 1350’li yıllar) Hitit kralı I. Şuppiluliuma varmış… Bu kralın yemeklerinde Hanhana (Hancara ve/veya Cancara) kaya tuzundan olmazsa çılgına döner bağırıp çağırırmış… Masal bu ya, bu nedenle sürekli başkente Hattuşaş’a (bugünkü Çorum-Boğazkale’ye) kaya tuzu götürmekle görevli bir ekip varmış…
Tarih bu, su gibi akarmış! Anadolu’da hakimiyetler el değiştirir farklı egemenlikler kurulurmuş… Malazgirt’ten sonra (M.S. 1071) Türk yurdu haline gelmeye başlayan Anadolu’nun yerleşim yerlerinden, uzak çağların yakın kenti Kengırı/Kangırı Emir Karatekin’in fetihleriyle Türk Yurdu haline gelmiş… Masal bu ya, Karatekin Bey tuz kaynaklarını korumak için özel bir güvenlik ekibi oluşturmuş…
Selçuklular ve Osmanlı egemenliği hüküm sürmüş asırlarca bölgede… Anadolu’ya göz dikilmiş sömürgeci zihniyetlerce… İstiklal Savaşı verilmiş Mustafa Kemal Paşa önderliğinde… Türkiye Cumhuriyeti’nde bir vilayet olarak yerini almış Kengırı/Kangırı… (1925 yılında TBMM kararıyla isim ÇANKIRI). Devletimiz kaya tuzu madenini yıllarca işletmiş, sonra özel kesime işletmek üzere devretmiş. Vilayetin ileri gelenleri mağaranın bir bölümünü turizm amaçlı kullanalım fikrini beyan etmişler… Bu fikir adım adım gerçekleşmiş…
Gel gör ki yıllarca Çankırı denilince “Ankara Çankırı mı?” sualiyle karşılaşma devam etmiş… Hitit Kralı I. Şuppiluliuma’nın bildiği toprakları diğer vilayetlerimizdeki vatandaşlarımız bilmezmiş… Son yıllarda Ülkede tanınan bir Tıp hocası (Prof. Dr. Canan Karatay) “Çankırı Tuzu bir numaradır” deyince tanınırlık bir ivme artmış… Ilgaz Dağı, Çavundur Kaplıcaları, Tuz Mağarası, Çorakyerler gibi değerler yeterince etkili olmaktan uzak kalmış… Yöresel ilçe/belde ve köy festivalleri ise “bizi yine bize” tanıtırmış…
Kapsamlı ve geniş katılımlı bir festival fikri hasıl olmuş, yıllar sonra… Biz bizi tanırken başkaları da bizi tanımaya başlamış… Çankırı deyince gözünün önüne haritayı getirenlerin artık “harita” deyince Çankırı’yı düşündükleri dilden dile dolaşırmış… Yer Altı Tuz Şehrini (Çankırı Tuz Mağarasını) 2025 yılında Çankırı nüfusunun 8-9 katı kadar (1,8 milyon) insan ziyaret etmiş… 2025 yılındaki festival sürecinde 700 bin kişi Yer Altı Tuz Şehri ile tanışmış… Kültür, sanat, spor, yerel ekonomi, yarışmalar, konserler gibi bir dizi etkinlikle tanınırlık fersah fersah artmış…
Yarı masal yarı hakikat sözcüklerle festivalin önemini açıklamaya çalıştım… Her yörenin kendine özgü değerleri ve zenginlikleri vardır. Yeter ki bu zenginlikleri ve değerleri koruyalım, geliştirelim ve tanıtalım…